Numizmatyka to pasja, którą zarażamy się mimochodem. Otrzymujemy lub znajdujemy ciekawy egzemplarz, po jakimś czasie dokładamy do niego drugi. Przywozimy je z wakacji lub wycieczek na targ staroci, znajdujemy zapomniany numizmat na rodzinnym strychu albo po prostu wyjmujemy z portfela po jednej sztuce bilonu. Kto połknął już haczyk kolekcjonerstwa, ten z przyjemnością będzie stale powiększać swoje zbiory.

Później nieodmiennie przychodzi pytanie: właściwie jakie monety zbieramy? Kiedy kolekcja będzie kompletna? Nie sposób przecież zbierać wszystkich monet lub medali, które wpadną nam w ręce; nawet jeżeli w ten właśnie sposób zaczęła się nasza przygoda z numizmatyką, po pewnym czasie niechybnie skrystalizuje się węższy profil zainteresowań.

Zbierając monety, rozsądnie jest trzymać się swojego klucza, motywu przewodniego zbiorów. Kolekcje, które wyczerpująco obrazują konkretną kategorię numizmatów lub zawierają pełną serię monet są bardziej atrakcyjne i przynoszą większą satysfakcję. Mają one też większą wartość edukacyjną i materialną. Niezbędna jest zatem pewna wiedza o monetach, znajomość ich podziałów i kategorii.

Rodzaje kolekcji - podstawowe typy monet

Głównym wyróżnikiem monet jest ich funkcja. Pod tym względem wyróżnia się monety obiegowe i okolicznościowe. Te pierwsze znajdziemy w każdym portfelu, okolicznościowe stanowią natomiast emisje specjalne, charakteryzujące się ścisłą limitacją. Niektóre z nich trafiają do obiegu, gdzie funkcjonują na równi ze zwykłymi pieniędzmi, inne zaś bite są specjalnie z myślą o zbieraczach. Jeszcze w mennicy są one zamykane w kapsułach kolekcjonerskich i opatrywane certyfikatem autentyczności . Nierzadko są wykonane z kruszcu lub udekorowane szlachetnymi materiałami albo technikami takimi jak tampondruk, stempel lustrzany czy nadruk hologramowy. Wyróżnia je także zwiększona wartość – o ile zwykłe monety okolicznościowe najczęściej kupimy w cenie zgodnej z ich nominałem, monety kolekcjonerskie są znacznie droższe.

Pochodzenie monet i tematyka motywów dekoracyjnych

Kryteria stosowane przez kolekcjonerów są praktycznie nieograniczone. Popularnym kluczem jest pochodzenie geograficzne: można zbierać monety z danego kraju lub grupy krajów, a wręcz te bite w konkretnych regionach czy mennicach. Analogicznym kryterium jest czas emisji – niektórzy zbierają wyłącznie monety zabytkowe (z konkretnych epok, a często także konkretne typy monet, np. średniowieczne denary), inni zaś współczesną obiegówkę, zwracając przy tym uwagę na rok wybicia. Często łączy się wszystkie powyższe kryteria, zbierając np. polskie monety międzywojenne albo  współczesne dolary z różnych państw.

Kolejnym popularnym kryterium jest tematyka. Rewersy monet wyobrażają dekoracyjne motywy, często wybierane przez kolekcjonerów na wyznaczniki ich kolekcji. Zbierane są zatem monety przedstawiające zwierzęta, zabytki, postaci czy wydarzenia historyczne. Mennice emitujące serie kolekcjonerskie podążają podobnym tropem, poświęcając wybranej tematyce całe kolekcje.  Zbieracze gromadzą takie serie w całości lub wybierają z nich pojedyncze interesujące egzemplarze.

Indywidualne kryteria tworzenia kolekcji

Oczywiście tworząc swoją kolekcję można stosować także inne kryteria, kierując się np. surowcem, z którego wykonano monety, albo zbierając wyłącznie monety z błędami (są one bardzo rzadkie i równie cenne). Zainteresowania często ewoluują w czasie. Zatem jeśli początkowo nie wiemy, jakie dokładnie monety nas ciekawią – nie przejmujmy się tym; zbierajmy te, które podobają się nam najbardziej. Zanim się obejrzymy, dostrzeżemy, jakie monety sprawiają nam największą radość. A gdy z kolei skompletujemy swój wymarzony zestaw, w głowie będziemy mieć już pomysły na następne rozszerzenie zbiorów.